Umowa zlecenie to popularna forma współpracy cywilnoprawnej regulowana przez Kodeks cywilny, a nie Kodeks pracy. Wyróżnia się elastycznością, brakiem podporządkowania zleceniobiorcy oraz obowiązkiem zachowania minimalnej stawki godzinowej wynoszącej 31,40 zł brutto od 1 stycznia 2026 r. Poniżej znajdziesz najważniejsze zasady, aktualną stawkę, obowiązki stron oraz praktyczny wzór umowy.
Czym jest umowa zlecenie i na czym polega?
Umowa zlecenie polega na zobowiązaniu zleceniobiorcy do wykonania określonej czynności na rzecz zleceniodawcy, który zobowiązuje się do zapłaty wynagrodzenia. Zgodnie z art. 734 Kodeksu cywilnego to umowa nazwana uregulowana w przepisach o zleceniu (art. 734–751 KC).
Poniżej znajdziesz kluczowe cechy, które odróżniają umowę zlecenie od stosunku pracy:
- brak podporządkowania – zleceniobiorca sam decyduje o miejscu i czasie wykonywania czynności;
- elastyczność – może być odpłatna lub nieodpłatna, jednorazowa lub ciągła;
- ochrona minimalnego wynagrodzenia – trzeba respektować co najmniej minimalną stawkę godzinową, a przy umowach dłuższych niż miesiąc wypłacać wynagrodzenie w regularnych odstępach co najmniej raz w miesiącu.
Umowa zlecenie nie przyznaje praw pracowniczych, takich jak urlop wypoczynkowy czy ochrona przed wypowiedzeniem, ale co do zasady podlega składkom ZUS (z wyjątkami, m.in. dla studentów do 26. roku życia).
Minimalna stawka godzinowa na umowie zlecenie w 2026 r.
Minimalna stawka godzinowa dla umów zlecenia obowiązuje od 2017 r. i jest powiązana z poziomem minimalnego wynagrodzenia za pracę. Jej wysokość jest ogłaszana co roku w przepisach i komunikatach rządowych.
Aktualna stawka w 2026 r.: 31,40 zł brutto za godzinę (dla porównania w 2025 r. wynosiła 30,50 zł). Minimalne wynagrodzenie w 2026 r. ustalono na poziomie 4806 zł, co determinuje wysokość stawki godzinowej.
Wyjątki od minimalnej stawki – w niektórych umowach, gdy zleceniobiorca samodzielnie decyduje o miejscu i czasie pracy, a wynagrodzenie jest wyłącznie prowizyjne, przepisy o minimalnej stawce mogą nie mieć zastosowania.
Historia zmian stawki godzinowej prezentuje poniższa tabela:
| Rok wejścia w życie | Stawka minimalna (zł brutto/godz.) |
|---|---|
| 1.01.2018 | 13,70 |
| 1.01.2019 | 14,70 |
| 1.01.2020 | 17,00 |
| 1.01.2021 | 18,30 |
| 1.01.2022 | 19,70 |
| 1.01.2023 | 22,80 |
| 1.01.2024 | 27,70 |
| 1.07.2024 | 28,10 |
| 1.01.2025 | 30,50 |
| 1.01.2026 | 31,40 |
Obowiązek ewidencji czasu pracy – zleceniodawca musi prowadzić ewidencję godzin przepracowanych przez zleceniobiorcę, obejmującą rok, miesiąc, dni i liczbę godzin dziennie. Ewidencja ma umożliwiać kontrolę przez organy (np. PIP), ale forma może być dostosowana do potrzeb stron.
Zmiana stawki bez aneksu – jeśli po podwyższeniu minimalnej stawki dotychczasowe wynagrodzenie godzinowe byłoby niższe, zleceniodawca musi je automatycznie podwyższyć, bez konieczności podpisywania aneksu.
Elementy obowiązkowe umowy zlecenie
Aby umowa była ważna i należycie chroniła obie strony, powinna zawierać następujące elementy:
- oznaczenie stron – pełne dane zleceniobiorcy i zleceniodawcy (imię, nazwisko, adres, PESEL/NIP);
- przedmiot zlecenia – precyzyjne określenie czynności oraz ich zakresu (np. „przygotowanie raportu marketingowego”);
- wynagrodzenie – wysokość (stawka godzinowa lub ryczałt), forma i terminy wypłaty; jeśli umowa jest nieodpłatna, należy to wyraźnie wskazać;
- termin wykonania – data rozpoczęcia i zakończenia, ewentualnie harmonogram;
- podpisy stron – potwierdzające zawarcie umowy;
- opcjonalnie – forma zapłaty (przelew), klauzule o ewidencji godzin, oświadczenie o liczbie godzin.
Jeżeli umowa nie określa wynagrodzenia, przysługuje zapłata odpowiadająca wykonanej pracy (art. 735 § 2 KC).
Wzór umowy zlecenie z omówieniem
Poniżej znajdziesz gotowy wzór umowy zlecenie na 2026 r., dostosowany do stawki godzinowej 31,40 zł brutto. Wzór oparto na standardowych zapisach oraz zawiera elementy ewidencji i oświadczenia – wystarczy pobrać, wydrukować i wypełnić.
UMOWA ZLECENIE nr [numer]/2026
Zawarta w dniu [data] w [miasto] między:
Zleceniodawca – [Imię i nazwisko/firma, adres, NIP/PESEL]
Zleceniobiorca – [Imię i nazwisko, adres, PESEL]
§ 1 Przedmiot umowy
- Zleceniobiorca zobowiązuje się wykonać następujące czynności: [szczegółowy opis zlecenia, np. „opracowanie 10 raportów analitycznych”].
- Zleceniobiorca nie jest podporządkowany Zleceniodawcy w zakresie miejsca i czasu wykonywania zlecenia.
§ 2 Wynagrodzenie
- Za wykonanie zlecenia Zleceniobiorca otrzyma wynagrodzenie w wysokości [kwota brutto] zł (słownie: [słownie]), obliczone jako iloczyn liczby godzin i stawki godzinowej 31,40 zł brutto.
- Stawka godzinowa wynosi 31,40 zł brutto za godzinę.
- Wynagrodzenie obejmuje maksymalnie [liczba] godzin w miesiącu. Całkowite wynagrodzenie nie przekroczy [kwota maksymalna] zł brutto.
- Wypłata nastąpi przelewem na rachunek bankowy Zleceniobiorcy w terminie 14 dni od zakończenia zlecenia / co miesiąc do 10. dnia następnego miesiąca.
- Potwierdzeniem godzin będzie oświadczenie Zleceniobiorcy (załącznik nr 1), obejmujące miesiąc kalendarzowy.
§ 3 Ewidencja czasu pracy
- Zleceniobiorca prowadzi ewidencję godzin (załącznik nr 2) i przekazuje ją Zleceniodawcy do [data].
- Zleceniodawca zapewni przestrzeganie minimalnej stawki godzinowej.
§ 4 Termin wykonania
Zlecenie wykonać do [data zakończenia].
§ 5 Postanowienia końcowe
- Umowa sporządzona w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach.
- Wszelkie zmiany wymagają formy pisemnej.
- Spory rozstrzyga sąd właściwy miejscowo dla Zleceniodawcy.
Zleceniodawca ……………………………………
Zleceniobiorca ……………………………………
Załącznik 1: Oświadczenie o liczbie godzin
Oświadczam, że w miesiącu [miesiąc/rok] poświęciłem [liczba] godzin na realizację umowy. Data i podpis.
Załącznik 2: Ewidencja czasu pracy
Tabela z kolumnami: dzień, liczba godzin.
Omówienie wzoru – wzór jest kompletny i zgodny z prawem. Dostosuj kwoty do realnych godzin (np. 20 godz. × 31,40 zł = 628 zł brutto). W przypadku wynagrodzenia ryczałtowego wylicz godzinową stawkę wewnętrznie. Zawsze sprawdzaj aktualne stawki na gov.pl przed podpisaniem umowy.
Najważniejsze zasady i obowiązki stron
Dla zleceniodawcy obowiązują następujące zasady:
- prowadzenie ewidencji i weryfikacja godzin,
- wypłata co najmniej minimalnej stawki oraz automatyczna korekta po jej wzroście,
- odprowadzanie składek ZUS i zaliczek na podatek, jeśli zleceniobiorca nie ma innego tytułu do ubezpieczenia.
Po stronie zleceniobiorcy warto pamiętać o:
- rzetelnym i precyzyjnym wykonaniu zlecenia,
- podawaniu rzeczywistej liczby godzin w oświadczeniach,
- braku prawa do urlopu oraz możliwości zawierania kilku umów zlecenia jednocześnie.
Skutki naruszeń – za brak ewidencji lub zaniżanie stawki grozi kara grzywny (do 30 000 zł). Umowa może zostać przekwalifikowana na umowę o pracę, jeśli spełnia jej cechy (np. stałe godziny, stałe miejsce, podporządkowanie).
Podatki i ZUS – wynagrodzenie z umowy zlecenia co do zasady podlega opodatkowaniu PIT oraz składkom ZUS (emerytalna, rentowa, wypadkowa, zdrowotna). Niektóre grupy, np. studenci do 26. roku życia, mogą korzystać z ulg.
Umowa zlecenie bywa korzystna kosztowo dla firm i elastyczna dla wykonawców, jednak wymaga rzetelnego rozliczania godzin oraz pilnowania minimalnej stawki. W razie wątpliwości skonsultuj zapisy z księgowym lub PIP.
